1.ඔයාට මුලින්ම Node.js install කරගන්න වෙනවා.

ඔයා තාම node install කරලා නැත්නම්.මෙන්න මේ link එකට ගිහින් node download කරගෙන install කරගන්න වෙනවා.

මේක install කරගත්තම ඔයාට node සහ npm (node package manager) එකත් auto install වෙනවා. ඔයාට ඕනිනම් පුලුවන් මෙන්න මේ විදියට Node & NPM install වෙලාද කියල බලන්න.command prompt(cmd ) එකට ගිහින් පහත දැක්වෙන ආකාරයට type කරලා බලන්න.

Node install වෙලාද ? node -v

npm install වෙලාද? npm -v

example :- මෙන්න මේ විදියට ඔයා install කරපු version එක අනුව ලැබෙයි

2.ඔයාට දෙවනුව කරන්න තියෙන්නේ package.json එක හදාගන්න

මට මුලින් කියන්න අමතක උනා මම code edit කරන්න use කරන්නේ vscode text editor එක.ඔයා කැමති නම් install කරගන්න මේ link එකෙන්

• දැන් ඔයා folder එකක් හදාගන්න කැමති නමකින්, මම නම් හදාගෙන තියෙන්නේ v1 කියල.
• ඔයාට පුලුවන් මේ folder එක ඔයාගේ vscode එකෙන් open කරගන්න. ඔයාට terminal එක use කරන්න වෙනවා. terminal එක code editor එකේ පේන්න නැතිනම් ඔයාට තියෙන්නේ view–>terminal දෙන්න
• ඊට පස්සේ ඔයා app.js කියල file එකක් හදාගන්න.
• දැන් ඔයාට තියෙන්නේ package.json කියන json file එක හදාගන්න.මේකට ඔයාට කරන්න තියෙන්නේ terminal එකේ npm init කියල type කරල enter කරන්න විතරයි. මෙතනදී ඔයාට පොඩි form එකක් වගේ දෙයක් set වෙයි .ඔයාට තියෙන්නේ මම පහත කරලා තියෙන විදියට කරන්න.

ඔයා enter කරගෙන යනකොට entry point(index .js ) විදියට තිබ්බොත් කරන්න තියෙන්නේ app .js කියල type කරල enter කරන්න. මතක තියාගන්න ගොඩක් වෙලාවට එහෙම වෙන්නේ ඔයා app.js එක, npm init කරන්න කලින් create කරලා තිබ්බේ නැති උනාම.

3.දැන් කරන්න තියෙන්නේ express install කරගන්න

එකට ඔයාට තියෙන්නේ npm install express –save command එක දෙන්න.මේකට පොඩි වෙලාවක් යයි.

–save එක දෙන්න මතක් කරලා මොකද නැත්නම් ඔයාට dependencies manual set කරන්න වෙනවා.

මට කියන්න බැරි උණා ඇයි package.json එක ඕනි කියල.

package.json එකේ තමා අපේ project එකට අවශ්‍ය meta data තියාගන්නේ. dependencies,author ,project name ,entry point වගේ meta data .ඔයාට package.json file එක open කරොත් බලාගන්න පුළුවන් වෙයි.

අදට express install කරන කොටස ඉවරයි. ඊළඟ ලිපියෙන් බලමු කොහොමද express Framework එකෙන් server එකක් start කරලා url-request handle කරන විදිය.

The post express-02 කොහොමද express install කරගන්නේ? appeared first on The SIGMA.

express කියන්නේ මොකක්ද ?

express කියන්නේ back-end node.js framework එකක්. ඒ කියන්නෙ මේක යොදා ගන්නෙ website එකේ back-end එක හදන්න. ඒ කියන්නෙ මේක Run වෙන්නෙ අපේ web server එකේ.
web site එකක user ට පෙනෙන් නැති logic, database එකත් එක්ක ගනුදෙනු කරනව වගේ (back-end) වැඩ තමා express කරලා දෙන්නේ.

මේ ලිපි මාලාවෙන් අපි බලාපොරොත්තු වෙනවා express පාවිච්චි කරලා web application එකක් හදන්න .මේකට ඔයාලට HTML, CSS, JS, Bootstrap ගැනත් පොඩි දැනුමක් තියෙන්න ඕන. ඒ දේවල් වල ගැන ඔයා දන්නේ නැත්නම් ,මම මේ කියන්න හදන්නේ ඔයාලට උඩදි කියපු Skills ටික හදා ගන්න පුළුවන් ක්‍රමයක්. ඒ තමයි W3School එක. මම එක එක Topic එකට අදාල Link එක මෙතනට දාන්නම්. අවශ්‍ය නම් ඒ ටික බලලා දැනුමක් එකතු කර ගන්න. 

HTML : https://www.w3schools.com/html/

CSS : https://www.w3schools.com/css

JS : https://www.w3schools.com/js/default.asp

Bootstrap : https://www.w3schools.com/bootstrap/default.asp

ඔයාට framework කියන එක ගැන අවබෝදයක් නැත්නම් මෙන්න මේ link එකට ගිහින් බලන්න Framework එකක් කියන්නේ මොකද්ද?. කියල topic එකක් තියෙනවා.

දැන් අපි බලමු Node.js කියන්නේ මොකක්ද කියල?

Node.js කියන්නේ server-side platform එකක්,Node හදපු පුද්ගලයාගේ නම
Ryan Dahl.

අපි බලමු කොහොමද file request එකක් php වලින් handle කරන්නේ කියල ?

1.මුලින්ම task එක යොමු කරනවා computer file system එකට.

2.file system එක අර request කරපු file එක open කරලා read කරනකම් wait වෙවී ඉන්නවා.

3.return කරනවා content එක client ට .

4.ready වෙනවා ඊලග request handle කරන්න.

දැන් අපි බලමු කොහොමද file request එකක් Node වලින් handle කරන්නේ කියල?

1.මුලින්ම task එක යොමු කරනවා computer file system එකට.

2.ready වෙනවා ඊලග request handle කරන්න.

3.file system එක, අර request කරපු file එක open කරලා read කරාම,server එක return කරනවා content එක client ට.

ඇයි මම express තෝරාගත්තේ,වෙන Node.js framework නැද්ද ?

නෑ තව framework තියෙනවා.නමින් කිවොත් koa2, Sails, NestJS, LoopBack වගේ තව ගොඩක් ඒවා තියෙනවා.හැබැයි මේ වනවිට ගොඩක්ම express තමා use වෙන්නේ.ඔයාලා google search කරොත් බලාන්න පුලුවන්.

අදට හැඳින්වීමේ කොටස ඉවරයි. ඊළඟ ලිපියෙන් බලමු කොහොමද express Framework එක ඔයාගෙ Machine එකේ Install කරගන්නේ කියලා.

The post express-01 මොකක්ද මේ express කියන්නේ? appeared first on The SIGMA.

Database Commands

ඉතින් මෙහෙම mongo DB server එක on කරගත්තට පස්සේ අලුත් console එකක් open කරගෙන mongo කියල type කරන්න එතකොට ඔයාට ඔයගේ තියෙන mongo DB version එක මොකක්ද කියල  බලාගන්න පුලුවන්,ඒ console එකේ තමයි අපි command කරන්නේ.

දැනට තියෙන database මොනවද කියලා බලාගන්නා ඕනිනම් show dbs කියලා type කරන්න​.එතකොට දැනට තියෙන database ටික මෙන්න මේ විදියට පෙන්නනවා.

config කියල තියෙන්නෙ මම හදපු database එකක්.අපි බලමු mongo DB වල අලුතින් database එකක් හදාගන්නේ කොහොමද කියලා.mysql වල නම් create database ගැහුවම database එක හැදෙනවා,හැබැයි ඒ database එක ඇතුලට යන්න අපිට ආයිමත් use databse කියල type කරන්න වෙනවා,mongo වල එහෙම ඕනි වෙන්නේ නැ,use කියල ගහලා database එකේ නම ගැහුවහම database එක create වෙලා auto ම switch වෙනවා.

දැන් මම customer කියලා database එකක් හදන හැටි පෙන්වන්නම්.

මම හිතනවා දැන් ඔයලට පැහැදිලි වෙන්න ඇති කියලා.දැන් මම කියලා දෙන්නම් mongo වල data save වෙන්නේ කොහොමද කියලා,මම කලින් ලිපියේ කිව්වා document එහෙම නැත්තම් json syntax (java script object) විදියට තමයි මේ data save වෙන්නේ කියලා.මම පෙන්වන්නම් කොහොමද ඒක කරන්නේ කියලා.

1.අපිට පුලුවන් key එකයි value එකයි විදියට data insert කරන්න​.

2.Array එකක් විදියට insert කරන්න 

3.object එකක් විදියට insert කරන්න

4.Array object එකක් විදියට insert කරන්න

ඉතින් මම මේ ඔයාලට පැහැදිලි කලේ mongo  වල​ data insert කරන්න පුලුවන් විදි නැත්තම් ආකාර​ ගැනයි.

දැන් අපි බලමු අපි හදාගත්ත customer database එක ඇතුලේ table එකක්  හදාගෙන ඒකට data insert කරන්නේ කොහොමද කියලා,table එක හදගන්න කලින් බලන්න database එක හරියට switch වෙලා තියෙනවද කියලා.එකේ error එකක් නැතිනම් මෙන්න මේ db.createCollection(‘table name’)  command  එක type  කරලා අලුතින් table එකක් ඒ කියන්නේ collection එකක් හදාගන්න.

(මේ හැම දේකදිම mongo  server එක on වෙලා mongo shell  එකක් open වෙලා තියෙන්න ඕනි)​

ඉතින් මේ collection එක හරියට generate වුනාද කියලා show collections command එක type කරලා ඔයාලට බලන්න පුලුවන්.

දැන් ඔයාලට පේනවා ඇති table එක හැදිලා තියෙනවා.දැන් table එකට data insert කරමු.

මුලින්ම db.user.insert({first:”kamal”,last:”silva”}) type කරන්න​.ඊට පස්සේ ඔයාට හරියට insert වුනාද කියලා බලාගන්න ඕනිනම් db.user.find() command එක type කරන්න​.

මොකක්ද මේ ObjectId එක කියන්නේ,my sql වල නම්  table එකක් හදනකොට අපි id කියලා field එකක් හදලා ඒක Auto Increment දෙනවා අපේ primary key එක විදියට​,mongo වල එහෙම ඕනි වෙන්නෙ නැ,එයාම Auto Id එකක් හදගන්නවා,මම ඒක කරලම පෙන්වන්නම්.ඒකට මම තව data set එකක් enter කරන්නම්.

දැන් ඔයලට පේනවා ඇති ObjectId එක auto  හදාගන්නවා කියල.මේකෙදි මම තව දෙයක් කලා.ඒ තමයි table එකට තව feild එකක් add කරපු එක,මේකට තමයි scaling කියලා කියන්නේ,ඒ කියන්නේ අතරමැදදී අපේ table එකට අලුතින් feilds add කරගන්න පුලුවන් කියන එකයි.ඒකත් මේ mongo DB වල විශේශ දෙයක්.

db.user.find().pretty() command එක type කරල බලන්නකෝ,එතකොට insert කරපු data ටික වඩා පැහැදිලිව බලාගන්න පුලුවන්.

insert කරන එක දැනට නවත්තලා table එකක් update කරන්නෙ කොහොමද කියලා දැන් බලමු.

මේකට මම කලින් insert කරපු data set එකම යොදා ගන්නම්.db.user.update({match},{update data set}) මේක තමයි command එක,​

මෙහෙම කිව්වට සමහරවිට ඔයාලට තේරුනේ නැතිව ඇති,මම ඒක පැහැදිලි කරන්නම්.මම පලවෙනිපාර insert කරපු data set එකේ town කියලා feild එකක් තිබ්බේ නැ,මම ඒක අලුතින් update කරලා පෙන්වන්නම්.

db.user.update({first:”kamal”},{first:”kamal”,last:”silva”,town:”gampaha”})  command එක​ type කරලා enter කරන්න​.ඊට පස්සෙ db.user.find().pretty() type කරන්න​.දැන් ඔයාලට පේනවා පලවෙනියට insert කරපු  data set එක update වෙලා කියලා.

දැන් අපි බලමු delete function එක වැඩ​ කරන්නේ කොහොමද කියලා.db.user.remove({first:”kamal”}) මෙන්න මේ command එකෙන් first name එක “kamal” වෙන සියලුම data remove වෙලා යනවා.

ඉතින් අද අපි කතා කලේ මේ insert,delete,update function වලට අදාලවන මූලිකම කරුණු ටිකක්, මගේ ඊලග ලිපියෙන් මේ function කෙටියෙන් කරන්නේ කොහොමද​, ඒ වගේම එක සමාන data set එකක් තිබුනහම මේ function වැඩ කරන්නේ කොහොමද කියලා පැහැදිලි කරන්නම්.

The post MEAN Part 2 (Mongo DB) appeared first on The SIGMA.